π.Παναγιώτης Βαρδουνιώτης

π.Παναγιώτης Βαρδουνιώτης

Εφημέριος Ι. Ναού Αγίου Σπυρίδωνος Ν. Ιωνίας. Ιερά Μητρόπολης Ν. Ιωνίας και Φιλαδέλφειας Αττικής.

Ο λόγος για την Θ. Ευχαριστία. Ο άγιος Νικόλαος  ο Καβάσιλας μας λέγει ότι « σημαίνεται γαρ η Εκκλησία εν τοις μυστηρίοις». Δηλ.  λέει ο ιερός Καβάσιλας ότι η Εκκλησία φανερώνεται, γίνετε ορατή μέσα από το μυστήριο της Θ. Ευχαριστίας. 

Για να κατανοήσουμε καλύτερα την πράξη του σαραντισμού του νεογέννητου, δηλαδή την είσοδο του στην Εκκλησία και την αφιέρωση του στον Θεό, καλό είναι να γνωρίζουμε τι λέει ο άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής, περί των διατάξεων του Νόμου.

Η ευαγγελική περικοπή της ερχόμενης Κυριακής ξεκινά με το λόγο του Χριστού "υμείς εστέ το φως του κόσμου". Εσείς οι χριστιανοί θα είστε το φως που θα φωτίσει και τους άλλους ανθρώπους. Ο χριστιανός εισερχόμενος στο Ναό, η πρώτη του κίνηση είναι να ανάψει ένα κερί. Πολλοί λένε: Να ανάψω ένα κερί στο Χριστό στην Παναγία, στον άγιο. Λες και ο Χριστός η Παναγία και οι άγιοι έχουν ανάγκη από κερί. Λες και ο Χριστός και οι άγιοι μπαίνουν σε μια σχέση πάρε - δώσε. Αλισβερίσι να γίνεται. Υποβιβάζουμε τον Χριστό και τους αγίους στην δική μας πτωτική αδυναμία. Αφού εμείς δεν μπορούμε να ανεβούμε λίγο ψηλά, ας υποβιβάσουμε τον Χριστό και τους αγίους για να μην έχουμε και κόμπλεξ. Το κερί το ανάβουμε για να δείξουμε την ταυτότητά μας. Ποιοί είμαστε. Είμαστε φως όπως λέει ο Χριστός; Το κερί για να φωτίζει πρέπει να λιώνει. Έτσι και ο χριστιανός για να είναι φως πρέπει να λιώνει να ξοδεύεται μέσα από την αγάπη του για τον άλλον. Αλλιώς δεν φωτίζει.

Ο Χριστός λέει ότι με τα έργα σας θα φωτίσετε το κόσμο, ώστε ο κόσμος να βλέπει τα καλά έργα σας και να ομολογεί τον αληθινό Θεό. Πολλοί από εμάς τους χριστιανούς βρίζουμε τους άθεους ή τους Ισλαμιστές ή τους αιρετικούς και άλλους. Έχουμε σκεφθεί πόση είναι η δικιά μας ευθύνη που οι άλλοι παραμένουν στο σκοτάδι της αθεϊας ή της αίρεσης ή των άλλων θρησκειών, επειδή εμείς δεν είμαστε φως. Επειδή εμείς είμαστε σκοτάδι, οι άλλοι καταφεύγουν στην αθεϊα ή σε άλλες θρησκείες, για να αποφύγουν το δικό μας σκοτάδι; Η Εκκλησία η οποία δεν έχει όρια, επειδή δεν είναι εκ του κόσμου τούτου αλλά εισέρχεται και δρα μέσα στο κόσμο της πτώσης, εμείς οι χριστιανοί της βάλαμε όρια και την κάναμε καθεστώς, σύστημα εντολών και πρεπεισμού. Τι να ζηλέψει κάποιος σήμερα για να έλθει στην Εκκλησία; Τα χρυσοποίκιλτα άμφια των ιερέων κάθε βαθμίδος; Τα μεγάφωνα με τις τσιριστικές φωνές ενός αποτυχημένου x-factor; Το κήρυγμα ενός πουριτανού ιεροκήρυκα με το δάκτυλο σε στάση πιστολιού; Που να βρει φως μέσα από τις φανουρόπιτες, τα χρυσά και τα ασημένια κόλλυβα, τις μισές ευχές και τις άλλες ανοησίες που μόνο σκοτάδι ρίχνουν στις ψυχές των ανθρώπων. Που είναι ο Ορθόδοξος Διαφωτισμός των πατέρων της Εκκλησίας; Αν φταίει κάποιος που ο διπλανός μου δεν είναι χριστιανός, πρώτον φταίω εγώ, που αντί για τον Χριστό του δείχνω το σκοτάδι.

Στην εποχή των αποστόλων έτρεχαν πολλοί να γίνουν μέλη της Εκκλησίας γιατί φωτίζονταν από το φως των πρώτων χριστιανών. Τότε που οι χριστιανοί γυρνούσαν σχεδόν ξυπόλητοι , ρακένδυτοι, ως καθάρματα του κόσμου. Αλλά ήσαν φως, γιατί ζούσαν την αλήθεια. Εμείς ζούμε μέσα στο ψέμα της καλοπέρασης και του φαίνεσθαι. Είμαστε βολεμένοι στο σκοτάδι, γιατί οι άλλοι δεν μπορούν μέσα στο σκοτάδι να δουν την ασχήμια μας, μιας και την κρύβουμε πίσω από φανταχτερά ρούχα με χρυσούς σταυρούς, με ξυλόγλυπτο διάκοσμο, μάρμαρα που γυαλίζουν, και λόγους κενούς, άδειους, λόγια εντυπωσιασμού. Λόγια μόνο για να ξεχωρίσουμε από τους άλλους. Ο Χριστός λέει: "ος ποιήση και διδάξη". Αυτός δηλ. που πρώτα θα διδάξει με τα έργα του και μετά με το λόγο του, μόνο αυτός θα είναι φως. Γιατί ο χριστιανισμός είναι εμπειρία Χριστού και όχι λόγια. Όταν ο λόγος εκφράζει την εμπειρία του Χριστού, μόνο τότε είναι φως που φωτίζει και τους άλλους, αλλιώς είναι λόγος άδειος και ρίχνει σκοτάδι στους άλλους. Το να είσαι χριστιανός σημαίνει ότι πρέπει να πεθάνεις για το κόσμο για να είσαι φως. Άμα δεν το αντέχεις τότε γίνεσαι σκοτάδι. Και τότε είναι ωφελιμότερο να μην λέγεσαι χριστιανός. Γιατί χριστιανός σημαίνει φως.

Επειδή τόσοι γράφουν μέσα στο fb για το μάθημα των θρησκευτικών και αλληλοκατηγορούνται κιόλας, είπα και εγώ να γράψω μια κουταμάρα, μη κατηγορώντας κανέναν.

  Κάποιοι άνθρωποι, με αγαθή διάθεση μπορώ να ομολογήσω, έρχονται στο Μυστήριο της Εξομολογήσεως και αφού εξομολογηθούν, ρωτούν: Πάτερ ποια είναι τα καθηκοντά μου απέναντι στο Θεό; Εννοώντας κάθε πότε πρέπει να έρχονται στην Εκκλησία, πότε να φέρνουν πρόσφορο, λάδι, κερί, λιβάνι κ.α. Κάθε πότε πρέπει να κοινωνούν, λές και είναι καθήκον και αυτό.

Από αρχαιοτάτων χρόνος ο άνθρωπος αυτά που δεν μπορούσε να καταλάβει και να εξηγήσει, τους έδινε μεταφυσικές εξηγήσεις. Έτσι μπήκαν στη ζωή του ανθρώπου η αστρολογία, η οιωνοσκοπία, η μαντεία, το  «μάτιασμα», η γλωσοφαγιά  κ.α. Όλα αυτά όμως είναι προλήψεις και δεισιδαιμονίες και είναι αμαρτίες μέσα στο χώρο της Εκκλησίας, γιατί δείχνουν έλλειψη πίστης, εμπιστοσύνης , στον αληθινό Τριαδικό Θεό. Όλα αυτά ως όργανα του διαβόλου, σκοπό έχουν να αιχμαλωτίσουν τον νου και την καρδιά του ανθρώπου και να κρατήσουν τον άνθρωπο μακριά από τον Θεό. Το «μάτιασμα» περί του οποίου θα γίνει λόγος, κακώς έχει περαστεί στο κόσμο και ως βασκανία. Άλλο είναι το «μάτιασμα» και άλλο η βασκανία στη γλώσσα των πατέρων. Όταν οι άνθρωποι λένε μάτιασμα και ματιάζομαι, σημαίνει ότι κάποιος τους ζηλεύει , τους φθονεί και ότι μόνο που τους κοιτάζει, μπορεί να τους προκαλέσει κάποιο κακό. Όπως π.χ. σκόνταψα και έπεσα επειδή κάποιος με κοίταξε με ζήλεια. Ενώ στη πραγματικότητα σκόνταψα και έπεσα γιατί κάπου δεν πρόσεξα όσο έπρεπε ή παραπάτησα γιατί δεν τοποθέτησ σωστά το πόδι μου. ‘Η το συνήθες, χασμουριέμαι γιατί κάποιος με μελετάει. Ενώ στη πραγματικότητα χασμουριέμαι για πολλούς άλλους λόγους. Η Εκκλησία όλα αυτά τα απορίπτει και δεν τα δέχεται.

Δεν υπάρχει η δυνατότητα κάποιος να σου κάνει κακό επειδή σε κοίταξε, σε σκέφτηκε, και σε κακολόγησε από μακριά. Όπως είπαμε όλα αυτά είναι μία μέθοδος του διαβόλου, ο οποίος αν εμείς κάνουμε το λάθος και τα δεχθούμε, τότε ο διάβουλος με «δούρειο ίππο» όλες αυτές τις δεισιδαιμονίες, εισχωρεί μέσα στο νου μας, τον ηγεμόνα της ψυχής μας, και αφού αιχμαλωτίσει τον ηγεμόνα, αιχμαλωτίζει και όλον τον άνθρωπο. Δεισιδαιμονίες είναι και οι διάφοροι τρόποι αντιμετώπισης που χρησιμοποιούν οι άνθρωποι για να γλυτώσουν από το δήθεν μάτιασμα. Διαβάζουν κάποιες ευχές, οι ίδιοι ή κάποια συγγενικά η προσφιλή τους πρόσωπα, χησιμοποιώντας πολλές φορές σταυρούς, λάδια ή και άλλα αντικείμενα. Βάζουν και τον Θεό να συμμετέχει σ’ αυτό το παιχνίδι του διαβόλου. Δεισιδαιμονίες είναι και όλα αυτά που κρεμούν στο λαιμό τους ή και αλλού όπως αυτοκίνητα, άλλα μέσα μεταφοράς, ζώα, σε σπίτια και αλλού. Όπως χάντρες, μάτια, πέτρες, διάφορα φυλακτά, γούρια και ότι ο καθένας επιννοεί ότι θα τον προφυλάξει. Θα μπορούσαμε να πούμε μετά βεβαιότητος ότι όλα αυτά τα μέσα δείχνουν απιστία και είναι ειδωλολατρικά, αφού εμπιστεύομαστε διάφορα αντικείμενα και όχι τον αληθινό Θεό.

Αν δεχόμαστε όλες αυτές τις δεισιδαιμονίες, αμαρτάνομε και με άλλον τρόπο. Αν π.χ. λέμε ότι κάποιος με ζήλεψε επειδή φοράω ωραία ρούχα ή είμαι ωραίος, τότε πέφτω στο πάθος της αυταρέσκειας. Αιτία του πάθους της αυταρέσκειας είναι η υπερηφάνεια, η οποία οδηγεί στην κενοδοξία και ματαιοδοξία. Έτσι επιζητώ να αρέσω στους ανθρώπους και όχι στον Θεό. Ο Χριστός στο ευαγγέλιο του Ιωάννη λέει: «Πως είναι δυνατόν να πιστέψετε την αλήθεια σεις που επιδιώκετε να παίρνετε δόξα και τιμή ο ένας από τον άλλον και δεν ζητείτε την αληθινή δόξα η οποία προέρχεται από τον έναν και αληθινό Θεό;» (Ιω.5,44) Και πάλι ο Χριστός λέει: «Γνωρίσατε την αλήθεια και η αλήθεια θα σας ελευθερώσει από κάθε δεισιδαιμονία , ψέμα και πάθος» (Ιω.8,32) Όταν ανατείλει ο ήλιος τότε διαλύεται κάθε σκοτάδι, όταν ο Χριστός έλθει μέσα στον άνθρωπο διαλύεται κάθε ψεύδος δεισιδαιμονίας, προλείψεων και ψεύδους. Όταν λέμε ότι κάποιοι μας ματιάζουν επειδή μας ζηλεύουν ή μας φθονούν, τότε πέφτουμε στο αμάρτημα της κατάκρισης και του φθόνου. Έτσι το μάτιασμα δεν είναι μόνο δεισιδαιμονία, αλλά κάνει την δουλειά που θέλει ο διάβολος. Να πέφτουμε σε αμαρτίες και να απομακρυνόμαστε από τον Θεό.

       Τί είναι όμως αυτό που λέμε βασκανία; Γιατί η Εκκλησία έχει ευχή για την βασκανία, και αυτό έχει μπερδέψει λίγο τους ανθρώπους. Η λέξη βασκανία, βακ-σκανια από το βάσκειν λέγειν που σημαίνει κακολογεί. Βάσκανος είναι ο συκοφάντης, ο κακολόγος, ο φθονερός, ο κακοήθης. (Λεξικό Ιω. Σταματάκου) Βάσκανος είναι αυτός που για κάποιους λόγους φθονεί κάποιον και θέλει να του κάνει κακό. Αυτή η κακή πράξη είναι η βασκανία. Με αυτήν την έννοια χρησιμοποιεί η Εκκλησία την βασκανία. Ως κάτι κακό που σκέφτεται να κάνει κάποιος σε κάποιον άλλον. Όχι με το μάτι επειδή τον κοίταξε μπορεί να του κάνει κακό. Αυτό είναι δεισιδαιμονία. Αλλά επειδή σκέφτεται με πράξη να κάνει κακό. Επειδή ο χριστιανός τα εμπιστεύεται όλα στον Θεό, η Εκκλησία προσεύχεται ώστε ο Θεός να αποτρέψει να γίνει το κακό, όπως ο Θεός γνωρίζει. Η Εκκλησία δεν προσεύχεται για το «κακό μάτι», ότι δηλαδή μπορεί κάποιος να κάνει κακό επειδή κοιτά κάποιον με ζηλοφθονία, δεν τα πιστεύει αυτά η Εκκλησία και τα απορίπτει ως δεισιδαιμονίες, αλλά προσεύχεται ο Θεός να αποτρέψει, να πραγματοποιήσει ο φθονερός άνθρωπος την πράξη που σκέφτεται, ή και αν την κάνει αυτή να μην αποβεί σε κακό. Καθώς λέει ο απ. Παύλος στην προς Ρωμαίους επιστολή: «Γνωρίζομε ότι σε εκείνους που αγαπούν τον Θεό όλα, ακόμα και τα φαινομενικά κακά, αποβαίνουν διά το καλό τους» ( Ρωμ.8,28).

Ο χριστιανός πρέπει να αποφεύγει αυτούς τους ανθρώπους που τον φθονούν, όπως λέει ο Μ. Βασίλειος στην ομιλία του περί φθόνου και βασκανίας, και να προσεύχεται με αγάπη στον Θεό γι αυτούς που τον φθονούν και για τον εαυτό του. Στην ευχή της βασκανίας που διαβάζει ο ιερέας, φαίνεται καθαρά, αυτά που αναφέραμε. Λέει η ευχή: « Κύριε ο Θεός ημών, Σύ που είσαι ο παντοκράτωρ και παντοδύναμος, που την επταπλάσιο κάμινο και την φλόγα στην Βαβυλώνα την μετέτρεψες σε δροσιά, και τους τρεις παίδας που σ’ αυτήν είχε ρίξει ο Ναβουχοδονόσωρ τους διαφύλαξες σώους, σε παρακαλούμε έτσι προστάτεψε από κάθε κακό και τον δούλο σου, ώστε αυτός ευεργετημένος από την αγάπη σου να ψάλλει: Ο Κύριος είναι βοηθός μου και δεν φοβάμαι ότι και να μου κάνουν οι άνθρωποι» Έτσι ο χριστιανός εμπιστεύεται τον Θεό και δεν φοβάται τίποτα.

Συμπερασματικά: Η Ορθόδοξη Εκκλησία δεν πιστεύει στο «κακό μάτι», το θεωρεί δεισιδαιμονία, όπως και όλα αυτά περί αστρολογίας, μελλοντολογίας, μέντιουμ, οιωνοσκοπία, χαρτομαντεία, καφεμαντεία, γλωσοφαγιά κ.α. Ο χριστιανός δεν πρέπει να ασχολείται με αυτά. Ούτε να φοράει υποτιθέμενα φυλακτά όπως χάντρες , γαλάζια μάτια και κάθε είδους φυλακτά, παρά μόνο τον Σταυρό του Κυρίου που είναι ο «φύλαξ πάσης της οικουμένης». Δεν πρέπει να ξεματιάζει ή να ξεματιάζεται, γιατί αυτά όπως είπαμε είναι δεισιδαιμονίες. Να εμπιστεύεται πλήρως τον Θεό και να προσεύχεται σ’ Αυτόν. Να αγαπά ακόμα και αυτούς που τον μισούν και να γνωρίζει ότι ο Θεός και το κακό μπορεί να το μετατρέψει σε καλό. Ο χριστιανός πρέπει να αγωνίζεται μόνο για τη σωτηρία του. Και αυτή η σωτηρία, περνάει μέσα από τη κάθαρση από την αμαρτία, τον φωτισμό από το Άγιο Πνεύμα και την θέωση την ένωσή του με τον Θεό.

Η έμμηνος ρύση των γυναικών απασχολεί, εκκλησιαστικώς, πολλούς χριστιανούς και ειδικά τις χριστιανές γυναίκες. Υπάρχουν διάφορες απορίες πάνω στο θέμα. Μπορούν οι γυναίκες, κατά την χρονική διάρκεια της έμμηνου ρύσης, να μπαίνουν στον ναό, να προσκυνούν τις εικόνες, να παίρνουν αντίδωρο, να μετέχουν στη θεία λατρεία, να αξομολογούνται και να κοινωνούν του Σώματος και του Αίματος του Χριστού; Θα προσπαθήσουμε να φωτίσουμε το θέμα, μέσα από τους κανόνες της Εκκλησίας και την διδασκαλία των αγίων Αποστόλων και Πατέρων.

Η λέξη συγχωρώ είναι σύνθετη λέξη. Από τον σύνδεσμο συν- και το ρήμα χωράω-ω. Σημαίνει ότι χωράω κάπου μαζί με άλλους. Έτσι όταν λέμε ότι συγχωρώ κάποιον, σημαίνει ότι του κάνω χώρο να χωρέσει, να κατοικήσει μέσα μου, στην καρδιά μου.

  1. Δημοφιλή
  2. Προτεινόμενα

Ημερολόγιο

« August 2017 »
Mon Tue Wed Thu Fri Sat Sun
  1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31